چاقي کودکان

 براي تعيين چاقي از معياري به نام شاخص توده بدني ( BMI ) استفاده مي شود . اگر BMI يک کودک از حداکثر  BMI مجاز بيشتر باشد کودک ، چاق محسوب مي شود . براي آشنايي بيشتر جدول BMI طبيعي پسران و دختران ۷ تا ۱۲ سال در زير آورده مي شود .

در حال حاضر حدود ۲۵ درصد کودکان چاق هستند . در صورت عدم پي گيري ، کودکان چاق در بزرگسالي نيز دچار چاقي و عوارض ناشي از آن مي شوند .  سن ابتلا به ديابت روز به روز در حال پايين آمدن است و احتمال ابتلا به بیماریهای قلبی ، افزایش فشار خون و مشکلات روحی در جوانان افزایش یافته که يکي از ريشه هاي آن را در چاقي کودکان مي توان جستجو کرد . 

 

جدول BMI برای پسران ۷ تا ۱۲ سال

حداکثر BMI

متوسط BMI

حداقل BMI

سن

۲/۱۹

۱/۱۵

۸/۱۳

 ۷ سالگی

۲۰

۸/۱۵

۸/۱۳

۸ سالگی

۲۱

۲/۱۶

۱۴

۹ سالگی

۲۲

۶/۱۶

۲/۱۴

۱۰ سالگی

۲/۲۳

۲/۱۷

۶/۱۴

۱۱ سالگی

۲/۲۴

۸/۱۷

۱۵

۱۲ سالگی

 

جدول BMI برای دختران ۷ تا ۱۲ سال

حداکثر BMI

متوسط BMI

حداقل BMI

سن

۶/۱۹

۴/۱۵

۴/۱۳

 ۷ سالگی

۶/۲۰

۸/۱۵

۶/۱۳

۸ سالگی

۸/۲۱

۴/۱۶

۸/۱۳

۹ سالگی

۲۳

۸/۱۶

۱۴

۱۰ سالگی

۲۴

۴/۱۷

۴/۱۴

۱۱ سالگی

۲/۲۵

۱۸

۸/۱۴

۱۲ سالگی

علل چاقي

در موارد بسيار کمي چاقي کودک مي تواند در اثر بيماري هاي ديگر ايجاد شده باشد . هيپوتيروئيديسم ( کم کاري تيروئيد ) ، سندرم کوشينگ ( پرکاري غده فوق کليه )‌ ،‌ هيپرانسولينيسم اوليه ، پسودوهايپوپاراتيروئيديسم ، اختلالات هيپوتالاموس و تعدادي از سندرم هاي ژنتيکي .

 

درمان

۱ - تغذيه صحيح : بايد به کودک اصول تغذيه صحيح که در هرم غذايي خلاصه شده است آموزش داده شود . در مرحله بعد بايد به کودک و والدين او تفهيم شود که نياز کودک به غذا با نياز بزرگسالان به غذا متفاوت و از آنها کمتر است . 

کودکان ۴ تا ۶ ساله مجاز هستند روزانه ۱۸۰۰ کيلوکالري غذا مصرف کنند . اين ميزان در کودکان ۷ تا ۱۰ ساله ۲۰۰۰ کيلوکالري ، در دختران ۱۱ تا ۱۴ ساله ۲۲۰۰ کيلوکالري و در پسران ۱۱ تا ۱۴ ساله ۲۵۰۰ کيلوکالري است . در صورتي که بخواهيم به کودک رژيم بدهيم بايد مواد غذايي روزانه وي را به گونه اي تنظيم کنيم که ۵۰۰ کيلوکالري کمتر از ميزان مجاز ،‌ غذا مصرف کند . هدف رژيم دادن به کودکان چاق ،‌ کاستن ۱۰ درصد وزن بدن طي ۶ ماه است .

۲ - ورزش منظم : بسياري از کودکان چاق از ورزش کردن طفره مي روند . در واقع يکي از دلايل چاقي در اين کودکان کم تحرکي است . والدين بايد ترتيبي بدهند که اين کودکان به طور منظم در يک باشگاه ورزشي به فعاليت بپردازند . علاوه بر اين در منزل نيز اين کودکان بايد زير نظر والدين خود ۲۰ تا ۳۰ دقيقه ورزش کنند .

۳ - مشارکت  خانواده : مشارکت خانواده نقش کليدي را در موفقيت درمان کودکان چاق به عهده دارد . افراد خانواده بايد همراه با کودک چاق خود طبق هرم غذايي تغذيه کنند ، با وي به ورزش بپردازند و سعي کنند تا محيطي آرام براي وي فراهم کنند .

مصرف داروهاي ضد چاقي ( حتي انواع تأييد شده آن ) براي کودکان ممنوع است .

 

پيشگيري

پيشگيري از چاقي بايد از دوره شيرخوارگي شروع شود . بايد در ۲ سال اول زندگي ،‌ شيرخوار از شيرمادر تغذيه کند و مادر فقط هنگام وجود علائم گرسنگي به وي غذا دهد . نبايد از غذا به عنوان وسيله اي براي آرام کردن کودک استفاده کرد .

استفاده طولاني مدت و غيرضروري از شيشه شير به صورت روشي براي آرام کردن يک شيرخوار گريان ممکن است اين عادت را در او ايجاد کند که هر وقت دچار مشکل و ناراحتي شد به دنبال غذا برود .

نکته ديگري که والدين بايد به آن توجه کنند اين است که نشان دادن غذاهاي خوشمزه و جذاب به کودک راه خوبي براي خوشحال کردن کودک نيست .

والدين براي جلب رضايت فرزند خود از روش هاي غيرخوراکي استفاده کنند . يک ساعت بازي با کودک از دادن شکلات و شيريني به وي رضايت بيشتري براي کودک ايجاد مي کند .

پس از شيرخوارگي نيز وظيفه والدين در اين زمينه سنگين تر مي شود . آنها بايد بعد از ۲ سالگي شيرکم چرب را جايگزين شيرپرچرب کنند . از مصرف زياد آب ميوه توسط کودکان قبل از دبستان جلوگيري شود . به کودکان بايد ياد داده شود که هر زمان گرسنه شدند غذا بخورند ، نه اينکه مجبور باشند در زمان هاي مشخص غذا بخورند .

 نبايد کودکان را مجبور کرد تمام غذاي کشيده شده در ظرفشان را بخورند ؛ بلکه بايد به آنها ياد داده شود که هنگام سيري از غذا خوردن دست بکشند . والدين بايد اصول تغذيه صحيح طبق هرم غذايي را به کودک آموزش دهند و خود نيز به آن عمل کنند . ضمناً والدين بايد خوردن غذاهاي پرکالري در خانه را محدود و طوري برنامه ريزي کنند که چربي ها کمتر از ۳۰ درصد کل کالري مصرفي را فراهم کنند . آنها بايد کودک را تشويق کنند که سبزي و ميوه ( مواد فيبري ) به ميزان زياد مصرف کند . از همه مهمتر اينکه غذا نبايد به عنوان ابزاري براي تنبيه يا تشويق کودک به کار رود . والدين بايد امکان يک زندگي فعال همراه با ورزش را براي کودک خود فراهم آورند .

منبع:http://www.irib.ir/health/

 

 

  
نویسنده : ميلانی ; ساعت ۱٠:٢۳ ‎ق.ظ روز دوشنبه ۱٧ شهریور ،۱۳۸٢